Sito web dell'amministrazione comunale di Gonnosnò
Salta la barra di navigazione e vai ai contenuti
Su Territoriu
A sud de su Monti Arci si sterriat una de is regionis sardas cun su numeru prus atu de biddas: sa Marmilla chi abratzat is provìntzias de Aristanis, Casteddu, Nuoru, e Mediu Campidanu.
Su territòriu si presentat eterogeneu; agattaus a nord ovest is formatzionis chi funt depidas a s’atividadi de is vulcànus prus mannus de s’isola; a sud est ddu est una pianura alluvionali. Sa cosa de prus importu mannu est sa presèntzia de s’ossidiana chi giai in su Neoliticu beniat esportada in totu su Mediterraneu. Ancora agattaus su Monte Arci e is jaras fatas de basaltu. Sa morfologia druci de sa Marmilla at favoressiu sa spainadura de biddas meda e s’ammanniamentu de s’agricultura e de s’allevàmentu.
Gonnonò est una bidda de 828 abitantis, spainada in unu territòriu de 15,45 kmq, postu a is peis de sa Jàra. Abràtzat puru sa borgada de Figu, chi est fratziòni de Gonnonò. Gonnonò est collocada in una sedda pitticca a 195 metrus a suba su mari; su nòmini parrit chi siat fatu dae una basi gon chi bòlit nai “monte, altura” e dae una atra parti (neòs “tempio” o neòs “nuovo”) chi parrit chi bengiat dae su grecu. A suba s’orìgini de su nòmini de sa fratzioni de Figu ddui funt duas ipòtesis: sa prima benit dae su legendariu bandidu Figu; sa segunda, meda prus probàbili, narat ca su nòmini est istau giau po sa presentzia manna de mattas de figu.

Cultura e traditzionis
A Gonnonò si podit visitai sa Cresia de Santa Allena Imperadora. S’ex Monte Granaticu de su 1678 est istau su primu fatu in Sardinnia, dae s’Obiscu Cugia de Abas. De sa bidda fait parti puru sa fratzioni de Figu inui si podit visitài sa Cresia de Santa Maria chi giai esistìat in su 1342, e chi est posta in su cuccuru de sa bidda.
Bessendi de Figu , movendi facc’e Crucuris, agattaus su “ Parcu Archeologicu”:atziendi in una istradixedda asfaltada si lompit a sa “Necropoli de is Lapideddas” e a is “Tumbas de is Gigantis” e sighendi ancora po pagu trettu a su “Putzu sacru de Santu Srabadori”. Torraus a Gonnonò e sighendi facc’e Ollasta in s’ istrada chi portat a sa Jara si podit lompi a su “Nuraxi Buccasala” chi peroa fait parti de su territòriu de Sini. Camminendi ancora me is istradas de Jara lompeus fintzas a su “ Nuraxi Nieddu”. Po su chi pertocat s’ambienti bos arregodaus de visitai s’area naturalistica “Parco Costa Linus” a suba de Jara e is “Pareti di Scala Pomposa” in pitzus a su monte Arci.
Po su chi pertocat sa cultura bos arragodaus fintzas su “Museo de sa Tziviltadi Contadina” chi s’agattat in ses apòsentus a intru de una antiga Domu Padronali in su tzentru istòricu de sa bidda; a intru s’agattat documentada sa vida de onnia dì de sa tziviltadi agru – pastorali. Ddu at fintzas una setzioni dedicada a s’ apicoltura chi est sa sola in totu sa Sardinnia.
Is festas
In Gonnonò is festas de prus importu mannu funt:
- Sant’ Allena su 18 de austu , Imperadora de sa bidda ; est sa festa manna chi bantat sa presèntzia de una prufassioni bella meda, inui sa Santa posta a suba de unu carru tirau dae unu ju’ de bois benit acumpanjada dae is fidelis, dae una surra de cuaddus e cavalièris e dae grupus folk.
- Santu Srebastianu chi benit afestau su 20 de Gennaxu; esta sa festa de is pastoris e agricoltoris. Si fait su fogadoni, ballus in sa prtaza manna de sa bidda, e una cena po totu sa popolatzioni cun fà e petza de procu.
- Santu Pillimu chi benit afestau a sa fini de maju.
- Santa Vida , chi àrruit sempri sa prima cida de su mesi de onnisanti.
